Mythen en feiten over papier

Papier bestaat reeds 2.000 jaar en gedurende deze tijd is het zonder meer geëvolueerd naar het meest effectieve en veelzijdige communicatiemedium.

In de laatste jaren krijgt papier echter meer en meer negatieve en meestal ongegronde milieukritiek. De voordelen van papier worden vergeten en enkel de impact op het milieu wordt belicht: steeds kleiner wordende bossen, abnormaal veel gebruik van energie en het verhogen van de afvalberg. Zo lijkt het alsof papier, wat het milieu betreft, slecht is. Dit is niet zo.

Terwijl de productie van papier wel bomen vergt en energie vraagt, is het ook een van de weinig echte vernieuwbare en recycleerbare grondstoffen die we hebben. Hier proberen we 6 mythes over papierproductie te weerleggen door het geven van echte feiten.

Mythe 1
Papier maken vernietigt bossen
Het belangrijkste bestandsdeel van papier is cellulose vezel wat over het algemeen afkomstig is van bomen, maar dit wil niet zeggen dat dit gelijk is aan de vernietiging van bossen. Papierproducerende bedrijven en andere industrieën die afhangen van bomen, hebben groeiende bossen nodig. Dit is voor hun eigen belang.

De Forest Stewardship Council (FSC) zegt het volgende: “Bijna de helft van het gekapte hout van de wereldwijde bossen wordt gebruikt om papierproducten te maken, dus de papierindustrie heeft een enorm grote verantwoordelijkheid om ervoor te zorgen dat deze bossen op een verantwoorde manier worden beheerd en hier nog generaties lang zullen zijn.”

In verantwoord beheerde bossen worden per omgehakte boom, drie tot vier nieuwe bomen op die lege plaats geplant. Er wordt geschat dat er vandaag 25% meer bomen zijn in de ontwikkelde wereld dan dat er waren in 1901. In Europa alleen al vergroten de bossen jaarlijks met een oppervlakte gelijk aan meer dan 1,5 miljoen voetbalvelden.

Ontbossing gebeurt meestal in tropische bossen, maar voor verscheidene redenen. De hoofdoorzaken van ontbossing zijn ofwel landbouwdoeleinden of het winnen van brandhout. Dit telt al mee voor ongeveer de helft van de omgekapte bomen wereldwijd.

Een van de meest unieke eigenschappen van papier is dat het ruwe hoofdbestanddeel hernieuwbaar is. Gecombineerd met de verantwoorde manier waarop Europese bossen worden beheerd, betekent dit dat er in Europa 33% meer bomen groeien dan dat er geveld worden. De productie van papier is dus niet de hoofdoorzaak van ontbossing.

Mythe 2
Papier is slecht voor het milieu
Voor iedere boom die geveld wordt in verantwoord beheerde bossen, worden er drie tot vier bomen herplant. En terwijl de jonge bomen groeien, absorberen zij CO2 uit de atmosfeer.

De papierindustrie heeft trouwens een aantal gerespecteerde certificeringorganisaties die garanderen dat het papier dat u gebruikt afkomstig is van een verantwoord beheerd bos. Er bestaan ongeveer 30 van deze organisaties, maar de twee belangrijkste zijn de Forest Stewardship Council (FSC) en het Programme for the Endorsement of Forest Certification (PEFC). Beide organisaties stellen een gecontroleerd mechanisme voor aan inkoop van hout en papierproducten.

Mythe 3
Mijn papier verbruikt heel veel energie
Mensen denken soms ten onrechte dat het maken van papier enorm veel energie vergt. Maar kijk wat verder en ontdek enkele verrassende statistieken over papier en energiegebruik.

Zoals in alle industrieën, is het maken van papier een complex gegeven. Je zou verwachten dat het energieverbruik fenomenaal hoog is. Dat is niet zo. Gemiddeld genomen kost het 500 kilowattuur (kWh) elektriciteit om 200 kg papier te produceren, het gemiddeld jaarlijks papierverbruik van ons allemaal.

Lijkt 500 kilowattuur veel? Het is het equivalent van:
-  1 computer vijf maanden continu laten opstaan
-  Een lamp van 60 watt 1 jaar constant laten branden
-  Het verbruik in energie van een gemiddeld huisgezin dat gedurende 1 jaar al de elektrische apparatuur op stand-by laat staan.

Mythe 4
Papier heeft een hoge ecologische afdruk
Het produceren van 200 kg papier, het gemiddelde dat we allemaal per jaar verbruiken, creëert ongeveer 130 tot 250 kg CO2, afhankelijk van de gebruikte energiebron. Dit is vergelijkbaar met veel andere kleinschalige huiselijke activiteiten en is ruwgezegd het equivalent voor de CO2-uitstoot van een gemiddelde gezinswagen die een afstand van 965 km rijdt.




Mythe 5
Gerecycleerd papier is beter voor het milieu
Volgens een onderzoek van professionele media aankopers, denkt dat 70% van de ondervraagden dat gerecycleerd papier beter is voor het milieu dan nieuw papier.
Dit mag echter niet zo rechtlijnig bekeken worden. Hoewel gerecycleerd papier inderdaad de afvalberg verkleint, is het ook belangrijk om naar de volledige loopbaan van papier te kijken en niet enkel naar de bron van de gebruikte vezels. Moderne papierfabrieken die nieuw papier produceren en wiens energiebron nucleair, via water of biobrandstof is, kunnen een lagere ecologische voetafdruk hebben dan papierfabrieken die gerecycleerd papier maken met fossiele brandstoffen. Bovendien kan er geen gerecycleerd papier gemaakt worden zonder de toevoeging van nieuwe vezels. Omwille van deze redenen is het moeilijk om de directe milieu-impact te vergelijken tussen gerecycleerd papier en nieuw papier.

Mythe 6
Papier veroorzaakt meer afval
De papierindustrie is de grootste recycleerder van Europa en is één van de grootste milieusuccessen van de afgelopen jaren. Vandaag is de gemiddelde recyclagegraad van Europa meer dan 62%. Dit betekent een ophaling van 50 miljoen ton gebruikt papier. Papiervezels kunnen tot 6 keer gerecycleerd worden en recycleren is absoluut de beste manier om gebruikt papier uit de afvalberg te houden.